Introductie RECOVAC consortium

Nierpatiënten zijn kwetsbaar als ze COVID-19 ontwikkelen. Voor deze patiënten is het beschikbaar komen van een werkzaam en veilig vaccin belangrijk. Er worden op dit moment verschillende SARS-CoV-2 vaccins toegepast in het Nederlandse vaccinatieprogramma en de resultaten zijn hoopgevend. In de vaccin-onderzoeken
tot nu toe zijn patiënten met chronische nierinsufficiëntie, niertransplantatiepatiënten en dialysepatiënten slechts heel beperkt of niet geïncludeerd. Terwijl juist bij deze patiënten vaccinaties minder effectiefkunnen zijn.

Het is voor de beoordeling van de toepasbaarheid van SARS-CoV-2 vaccins bij nierpatiënten van groot belang om de werkzaamheid en veiligheid van vaccinatie te kennen. Met deze doelstelling is het RECOVAC consortium opgericht. RECOVAC staat voor ”renal patients COVID-19 vaccination”.
Het RECOVAC-consortium zal de werkzaamheid en veiligheid van SARS-CoV-2 vaccinatie in vier studies onderzoeken. Hieronder vindt u een korte omschrijving van de verschillende studies. Op de deelpagina’s vindt u een meer gedetailleerde uitleg.

In de RECOVAC immuunrespons studie wordt geanalyseerd hoe de reactie van het immuunsysteem van nierpatiënten op vaccinatie is. We onderzoeken dit bij patiënten met ernstige nierinsufficiëntie (CKD stadium G4-G5, n = 175), niertransplantatiepatiënten (n = 300) en dialysepatiënten (n = 175). De gegevens zullen worden vergeleken met controles met een normale nierfunctie (n = 200).

In de RECOVAC antistof studie meten we 28 dagen en 6 maanden na de 2e vaccinatie de antistofrespons met behulp van een vingerprik die thuis door de patiënt wordt afgenomen. Daarnaast ontvangen de deelnemers thuis vragenlijsten om de gezondheid over een termijn van twee jaar op te
volgen. Zo onderzoeken we in grote groepen patiënten in welke mate de antistofrespons voorspellend is voor bescherming bij een bepaalde afkapwaarde. Ook kunnen we hieruit opmerken hoe lang een antistofrespons aanhoudt. Zo kunnen we bijdragen aan een evidence based totstandkoming van een SARS-CoV-2 vaccinatieprogramma bij hoog-risicopatiënten. 

In de RECOVAC 3e vaccinatie studie onderzoeken we alternatieve vaccinatiestrategieën bij niertransplantatiepatiënten die na 2 vaccinaties geen antistoffen hebben opgebouwd. Twee groepen worden meegenomen in het onderzoek. De eerste groep bestaat uit niertransplantatiepatiënten die 3
verschillende immunosuppressiva gebruiken (mycofenolaat mofetil, calcineurine inhibitors en prednison). Zij worden gerandomiseerd tussen het continueren of
het tijdelijk stoppen van mycofenolaat mofetil. De tweede groep bestaat uit niertransplantatiepatiënten ongeacht de immunosuppressiva die zij gebruiken.
Beide groepen worden vervolgens gevaccineerd aan een normale dosering Moderna, een dubbele dosering Moderna of een Janssen vaccin als derde vaccinatie. Na
vaccinatie worden er antistoffen en cellulaire immuunrespons gemeten, evenals COVID-19 incidentie en veiligheidseindpunten.

In de RECOVAC registratie studie worden de lange termijn werkzaamheid en veiligheid van vaccins onderzocht in een nationaal cohort van patiënten bekend met CKD stadium G4-G5 (onder behandeling in één van de Santeon ziekenhuizen) en niertransplantatie- en dialysepatiënten onder behandeling bij alle ziekenhuizen in Nederland. Hiertoe wordt in landelijke registraties RENINE en NOTR de vaccinatie gegevens van deze groep patiënten bijgehouden, evenals het al dan niet optreden van COVID-19 na vaccinatie. We kunnen op deze wijze nagaan of COVID-19 bij gevaccineerde patiënten voorkomt en hoe ernstig het ziektebeloop is.